KPSS Tarih · Ünite 10 / 13 · Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi
Atatürk İnkılapları ve İç Gelişmeler: KPSS Hap Bilgi
KPSS’de Atatürk ilkeleri ve inkılap tarihinden her yıl yaklaşık 12 soru geliyor. Bu ünite bloğun en büyük parçası: ÖSYM 2012-2021 arasında buradan 36 soru sordu.
Soruların 11’i siyasi inkılaplardan geldi: saltanat, Cumhuriyet, halifelik, partiler. Eğitim ve kültür, hukuk ve toplum, ekonomiden de 8-9 soru var. En çok hangi yeniliğin hangi yıla ve hangi döneme ait olduğu soruluyor. ÖSYM’nin sorduğu her bilginin yanında sorulduğu yıl yazıyor.
Bu ünitede
- 36 çıkmış soru (2012-2021)
- bu bloktan yılda ~12 soru
- 36 ÖSYM tuzağı
ÖSYM bu üniteden ne sordu?
36 sorunun 11’i tek konudan geldi: Siyasi inkılaplar ve iç gelişmeler.
Siyasi inkılaplar ve iç gelişmeler11 soru
- 2012 Saltanatın kaldırılmasının sonuçları
- 2012 1921 Anayasası’nda ilk değişiklik
- 2012 3 Mart 1924 kanunları
- 2013 Partilerin kuruluşunda Atatürk’ün rolü
- 2015 Dokuz Umde ve Halk Fırkası
- 2016 Ankara başkent olunca elçiliği olan devlet
- 2017 1927 seçimlerinde milletvekillerine koşul
- 2018 Saltanat ve halifeliğin ortak kaldırılma nedeni
- 2019 “Hâkimiyet Bayramı”
- 2020 Hanedanın yurt dışına çıkarılması
- 2021 İç gelişmelerde neden-sonuç
Eğitim, kültür ve Atatürk’ün hayatı9 soru
- 2012 Millet Mektepleri
- 2013 Atatürk’ün vasiyeti: TTK ve TDK
- 2014 Malche raporu ve İstanbul Üniversitesi
- 2014 Halkevleri
- 2015 Mustafa Kemal’in ilk görev yeri: Şam
- 2015 Medeni Bilgiler (Afet İnan)
- 2016 Darülbedayi: İstanbul Şehir Tiyatrosu
- 2018 Atatürk döneminde açılan kurum
- 2019 Atatürk dönemi eğitim yenilikleri
Hukuk, toplum ve kadın8 soru
- 2012 Kadın-erkek eşitliği ve Medeni Kanun
- 2012 Ekonomik karışıklığı önleyen düzenlemeler
- 2013 Medeni Kanun ve azınlıklar
- 2016 Kadınların ilk yer aldığı görev
- 2017 Soyadı Kanunu ve Atatürk’ün imzası
- 2019 “Din bir vicdan meselesidir”
- 2020 1924 Anayasası’na sonradan eklenenler
- 2021 Cumhuriyet’in hukuk yenilikleri
Ekonomi8 soru
- 2012 I. Beş Yıllık Sanayi Planı ve Sovyet desteği
- 2013 Ekonomik bağımsızlık adımları
- 2014 1923-1938 demiryolları
- 2015 İzmir İktisat Kongresi’nin başkanı
- 2018 Kabotaj Kanunu
- 2019 İzmir İktisat Kongresi kararları
- 2020 1923-1930 iktisat politikası
- 2021 Milliyetçilik ilkesine örnek
Yıllar 2012-2021 KPSS Genel Kültür testlerinden. Soruların metni ÖSYM’nin telifinde olduğu için burada yok; sorulan bilgi notlarda KPSS 2019 gibi bir damgayla, sorulduğu yılla işaretli.
Kilit Tarihler
1922’den 1937’ye
- 1 Kas 1922Saltanat kaldırıldı; 1935’e kadar “Hâkimiyet-i Milliye Bayramı” oldu. KPSS 2019
- 17 Şub 1923İzmir İktisat Kongresi (başkan Kâzım Karabekir). KPSS 2015
- 8 Nis 1923Dokuz Umde açıklandı. KPSS 2015
- 13 Eki 1923Ankara başkent oldu. KPSS 2016
- 29 Eki 1923Cumhuriyet ilan edildi. KPSS 2012
- 3 Mar 1924Halifelik kaldırıldı; Tevhid-i Tedrisat. KPSS 2012
- 20 Nis 19241924 Anayasası.
- 1925Şeyh Sait İsyanı, Takrir-i Sükûn; şapka; tekke ve zaviyeler kapandı. KPSS 2021
- 1926Medeni Kanun ve Kabotaj Kanunu; İzmir Suikastı. KPSS 2013
- 1 Kas 1928Yeni Türk harfleri; 1929’da Millet Mektepleri. KPSS 2012
- 1930Serbest Cumhuriyet Fırkası; Merkez Bankası; kadınlara belediye seçimi hakkı. KPSS 2013
- 1931-1932Türk Tarih Kurumu ve Türk Dil Kurumu; Halkevleri. KPSS 2014
- 1933Üniversite reformu: İstanbul Üniversitesi. KPSS 2014
- 1934Soyadı Kanunu; kadınlara milletvekilliği; I. Beş Yıllık Sanayi Planı. KPSS 2017
- 1935Hafta tatili Pazar oldu. KPSS 2012
- 1937Altı ilke anayasaya girdi.
Saltanattan Cumhuriyete
Dört adım
- 1 Kasım 1922: saltanat kaldırıldı. Sebep: Lozan’a İstanbul hükümetinin de çağrılması. KPSS 2021
- 13 Ekim 1923: Ankara başkent oldu. O gün Ankara’da elçiliği olan tek devlet Afganistan’dı. KPSS 2016
- 29 Ekim 1923: Cumhuriyet. 1921 Teşkilat-ı Esasiye’nin ilk değişikliği: devletin şekli cumhuriyet, dini İslam, dili Türkçe; cumhurbaşkanlığı kuruldu. KPSS 2012
- 3 Mart 1924: halifelik kaldırıldı, Osmanlı hanedanı yurt dışına çıkarıldı. KPSS 2020
Rejimin adı saltanatın kaldırılmasıyla değil, 29 Ekim 1923’te kondu. KPSS 2012
Saltanat ve halifelik neden kalktı?
- Ortak neden: TBMM’yi egemenliği kullanan tek güç yapmak, ona rakip olabilecek makamları kaldırmak. KPSS 2018
- Saltanatın kaldırılmasıyla milli egemenlik güçlendi, kişisel egemenlik bitti, bütün yetkiler TBMM’de toplandı, demokrasiye adım atıldı. KPSS 2012
- Rauf Bey’in önergesiyle 1 Kasım, 1935’e kadar “Hâkimiyet-i Milliye Bayramı” diye kutlandı. KPSS 2019
3 Mart 1924’te neler oldu?
| Kanun | Sonuç |
|---|---|
| Halifeliğin kaldırılması | Osmanlı hanedanı yurt dışına çıkarıldı KPSS 2012 |
| Şer’iye ve Evkaf Vekâleti kaldırıldı | Ankara’nın şeyhülislamlığıydı; yerine Diyanet İşleri ve Vakıflar Genel Müdürlüğü KPSS 2012 |
| Tevhid-i Tedrisat | Bütün okullar Maarif Vekâleti’ne bağlandı KPSS 2019 |
| Erkân-ı Harbiye Vekâleti kaldırıldı | Ordu siyasetten ayrıldı; yerine Genelkurmay Başkanlığı |
| Tekke, zaviye, türbe | 3 Mart’ta değil: 1925’te kapatıldı KPSS 2012 |
Üç Mart’ta halife, hanedan ve şeyhülislam gitti; tek okul geldi
3 Mart 1924: halifelik, hanedanın ülkede kalması ve Şer’iye ve Evkaf Vekâleti kalktı, Tevhid-i Tedrisat geldi. Tekke ve zaviyeler 1925.
Neden ve sonuç
| Neden | Sonuç |
|---|---|
| İstanbul’un resmen işgali (1920) | TBMM’nin açılması |
| Lozan’a İstanbul hükümetinin de çağrılması | Saltanatın kaldırılması (1922) KPSS 2021 |
| Halifeliğin kaldırılması | Osmanlı hanedanının yurt dışına çıkarılması (1924) KPSS 2020 |
| Şeyh Sait İsyanı (1925) | Takrir-i Sükûn Kanunu; Terakkiperver Fırka kapatıldı KPSS 2021 |
| İzmir Suikastı (1926) | İstiklal Mahkemesi eski İttihatçıları yargıladı. Serbest Fırka’nın kapanmasıyla (1930) ilgisi yok KPSS 2021 |
Partiler ve seçimler
- Dokuz Umde (8 Nisan 1923): Mustafa Kemal’in seçim bildirisi, Halk Fırkası’nın varlığının esası. KPSS 2015
- Halk Fırkası (1923): Mustafa Kemal kurdu. KPSS 2013
- Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası (1924): Kâzım Karabekir, Rauf, Ali Fuat, Refet, Adnan Adıvar. Atatürk’ün rolü yok; Şeyh Sait İsyanı’ndan sonra kapatıldı. KPSS 2013
- Serbest Cumhuriyet Fırkası (1930): Atatürk’ün isteğiyle Fethi Okyar kurdu; rejim karşıtları toplanınca üç ay sonra kendini feshetti. KPSS 2013
- 1927 seçimleri: milletvekilleri özel işlerinde devletin yasalarına bağlı kalacak, nüfuzlarını kullanıp çıkar sağlamayacaktı. KPSS 2017
Halk’ı kurdu, Serbest’i kurdurdu, Terakkiperver’e karışmadı
Atatürk ve partiler: Halk Fırkası’nı kendisi kurdu, Serbest Cumhuriyet Fırkası’nı Fethi Okyar’a kurdurdu, Terakkiperver muhaliflerin partisiydi.
ÖSYM tuzağı
Saltanatın kaldırılması rejimin adını koymadı: o, Cumhuriyet’in ilanıyla (29 Ekim 1923) oldu ve 1921 Anayasası’nın ilk değişikliğiydi. Tekke ve zaviyeler de 3 Mart’ta değil, 1925’te kapandı. KPSS 2012
Hukuk, Toplum ve Kadın
Hukukta birlik
- Tek hukuk sistemi; Batıdan laik kanunlar: Medeni Kanun İsviçre’den, Ceza Kanunu İtalya’dan, Ticaret Kanunu Almanya’dan (1926). KPSS 2021
- Şer’iye ve Evkaf Vekâleti kaldırıldı (1924); Ankara Hukuk Mektebi açıldı (1925). KPSS 2021
- Hukuk-ı Aile Kararnamesi Osmanlı’nın (1917): Cumhuriyet’in yeniliği değil. KPSS 2021
- Azınlıkların özel hukuk alanındaki farklı konumu Medeni Kanun’la sona erdi. KPSS 2013
Türk Medeni Kanunu (17 Şubat 1926)
- Resmî nikâh, tek eşlilik
- Boşanma hakkı
- Mirasta ve tanıklıkta eşitlik
- Azınlıkların ayrı özel hukuku bitti
- Patrikhanelerin mahkeme kurma hakkı kalktı
- Aile hukuku laikleşti
Atatürk’e göre kadın ve erkek aynı amaca birlikte yürümeyen bir toplum ilerleyemezdi: bu düşünce Medeni Kanun’la gerçekleşti. KPSS 2012
Kadınlar ne zaman?
| Yıl | Hak |
|---|---|
| 1926 | Medeni Kanun: aile ve mirasta eşitlik KPSS 2012 |
| 1930 | Belediye seçimlerinde seçme ve seçilme: ilk siyasi hak KPSS 2016 |
| 1933 | Muhtarlık ve ihtiyar heyeti KPSS 2016 |
| 1934 | Milletvekili seçme ve seçilme; 1924 Anayasası’na sonradan eklendi KPSS 2020 |
| 1935 | İlk kadın milletvekilleri (18) mecliste |
| 1937 | Sabiha Gökçen: ilk Türk kadın savaş pilotu KPSS 2016 |
Belediye Muhtarlık Meclis
BMM sırası: kadınlar 1930’da belediyede, 1933’te muhtarlıkta, 1934’te milletvekilliğinde seçme ve seçilme hakkı aldı. İlk hak belediye.
Toplumsal alanda
- Soyadı Kanunu (1934): TBMM Mustafa Kemal’e “Atatürk” soyadını verdi, imzası da değişti. KPSS 2017
- Şapka Kanunu (1925); lakap ve unvanların kaldırılması ve bazı kisvelerin giyilmemesi (1934).
- Kılık kıyafet düzenlemeleri çağdaş ve laik bir görünüm içindi; ekonomik ilişkilerle ilgisi yoktu. KPSS 2012
- Ekonomik ilişkilerdeki karışıklığı önleyenler: miladi takvim ve uluslararası saat (1925), ölçüler (1931), soyadı (1934), hafta tatilinin Pazar olması (1935). KPSS 2012
Laiklik: din bir vicdan meselesi
- Atatürk dini kişinin vicdanına bıraktı, din ve devlet işlerinin karıştırılmasına karşı çıktı. KPSS 2019
- Bu düşüncenin adımları: halifeliğin kaldırılması, tekke ve zaviyelerin kapatılması, Medeni Kanun. KPSS 2019
- 1928: “Devletin dini İslam’dır” maddesi anayasadan çıktı; 1937: laiklik anayasaya girdi.
ÖSYM tuzağı
Kadınlara milletvekilliği hakkı 1924 Anayasası’nın ilk hâlinde yoktu, 1934’te eklendi. Kadınların ilk yer aldığı alan belediye (1930). KPSS 2020
Eğitim ve Kültür
Eğitimde beş adım
- 3 Mart 1924 Tevhid-i Tedrisat: öğretim birleşti. KPSS 2019
- 1926 Maarif Teşkilatı Kanunu. KPSS 2019
- 1 Kasım 1928 yeni Türk harfleri. KPSS 2019
- 1929 Millet Mektepleri: yeni harfleri halka öğretip okuryazarlığı artırmak için. KPSS 2012
- 1933 Üniversite reformu: İsviçreli Prof. Malche’nin raporuyla Darülfünun kapandı, İstanbul Üniversitesi kuruldu. KPSS 2014
Türk Ocakları Atatürk döneminin eğitim yeniliği değil: 1912’de kuruldu, 1931’de kapandı, yerini Halkevleri aldı. KPSS 2019
Atatürk’ün mü, Osmanlı’nın mı?
| Kurum | Ne zaman? |
|---|---|
| Ankara Hukuk Mektebi | Atatürk dönemi, 1925 KPSS 2018 |
| Halkevleri | Atatürk dönemi, 1932 KPSS 2014 |
| Darülfünun | Osmanlı, 1900; 1933’te İstanbul Üniversitesi oldu KPSS 2018 |
| Mülkiye Mektebi | Osmanlı, 1859 KPSS 2018 |
| Sanayi-i Nefise Mektebi | Osmanlı, 1882; güzel sanatlar KPSS 2018 |
| Türk Ocakları | Osmanlı, 1912 KPSS 2019 |
| Darülbedayi | Osmanlı, 1914; 1934’te İstanbul Şehir Tiyatrosu oldu KPSS 2016 |
Halkevleri (1932)
- Halkın dilini ve folklorunu derlemek, yerel tarih belgelerini araştırmak. KPSS 2014
- Güzel sanatlar kursları; köylüye sağlık ve sosyal yardım. KPSS 2014
Tarih ve dil
- Türk Tarih Kurumu (1931) ve Türk Dil Kurumu (1932).
- Atatürk vasiyetinde İş Bankası hisselerinin gelirinden bu iki kuruma pay bıraktı: maddi bağımsızlıkları, uzun ömürleri, bilimsel çalışma ve milli bilinç için. KPSS 2013
- Amaç kurumları siyasi iktidarın parçası yapmak değildi; siyasetten bağımsız kalsınlar istedi. KPSS 2013
Atatürk’ün kitapları
- Afet İnan derlediMedeni BilgilerDevlet ve toplum hayatı; Atatürk’ün el yazılarıKPSS 2015
- 1927’de okunduNutuk1919-1927 arasındaki olaylar
- MatematikGeometriTerimler Türkçeleşti: üçgen, açı, kenar
- AskerlikZabit ve Kumandan ile HasbihalSubay ve komutan üzerine
- AskerlikCumalı OrdugâhıSüvari birliklerinin tatbikatı
Atatürk’ün hayatından
- İlk görev yeri Şam’daki 5. Ordu; Vatan ve Hürriyet Cemiyeti’ni orada kurdu. KPSS 2015
- Soyadı 1934’te TBMM’nin kararıyla verildi: “Atatürk”.
ÖSYM tuzağı
Türk Ocakları (1912) ve Darülbedayi (1914) Osmanlı’nın kurumları; Atatürk döneminde açılan Ankara Hukuk Mektebi (1925). KPSS 2018
Ekonomi
İki dönem, iki yöntem
- İzmir İktisat Kongresi (1923)
- İş Bankası (1924)
- Kabotaj (1926), Teşvik-i Sanayi (1927)
- 1929 dünya ekonomik bunalımı
- Merkez Bankası (1930)
- I. Beş Yıllık Sanayi Planı (1934)
I. Beş Yıllık Sanayi Planı 1923-1930’a örnek olamaz: 1933’te hazırlandı, 1934’te uygulandı. KPSS 2020
İzmir İktisat Kongresi (17 Şubat 1923)
- Lozan’a ara verilince toplandı; başkanı Kâzım Karabekir. KPSS 2015
- Misak-ı İktisadi: ham maddesi yurtta olan sanayi, el işçiliğinden fabrikaya geçiş, kredi veren bankalar, özel sektörün yapamadığına devletin öncülüğü. KPSS 2019
- Tüketim alışkanlığını düzenleyen karar: yerli malı kullanımı ve tasarruf. KPSS 2019
Ekonomik bağımsızlık
| Adım | Ne oldu? |
|---|---|
| Kapitülasyonlar | Lozan’da kaldırıldı (1923) KPSS 2013 |
| Düyun-ı Umumiye | Yetkisi sadece borçlarla sınırlandı KPSS 2013 |
| Reji İdaresi | Tütün tekeli millileşti (1925) KPSS 2013 |
| Kabotaj Kanunu (1926) | Türk karasularında limanlar arası taşımacılık sadece Türk gemilerinin: deniz ticareti KPSS 2018 |
| Merkez Bankası | 1930’da kuruldu, 1931’de çalışmaya başladı KPSS 2013 |
| Tekalif-i Milliye | Bu listeye girmez: 1921’de ordunun ihtiyacı için KPSS 2013 |
Kabotaj kıyıyı Türk gemisine verdi
Kabotaj (1926): karasularımızda gemi taşımacılığı sadece Türk denizcilerinin. Konusu deniz ticareti; aşar, toprak ya da banka değil.
Hangi yenilik hangi ilke?
| Yenilik | İlke |
|---|---|
| Türk Parasını Koruma Kanunu (1930) | Milliyetçilik KPSS 2021 |
| Lakap ve unvanların kaldırılması | Halkçılık (eşitlik) KPSS 2021 |
| Bazı kisvelerin giyilmemesi | Laiklik |
| Şer’iye ve Evkaf Vekâleti’nin kaldırılması | Laiklik |
| I. Beş Yıllık Sanayi Planı | Devletçilik KPSS 2021 |
Demiryolu ve sanayi
- 1923-1938: yılda ortalama ~200 km, toplam ~3.360 km yeni hat. KPSS 2014
- Cumhuriyet’in hatları: Samsun-Sivas, Malatya-Diyarbakır, Irmak-Zonguldak; Sivas-Erzurum 1939’da tamamlandı. KPSS 2014
- Eskişehir-Ankara hattı Osmanlı’nın (1892). KPSS 2014
- I. Beş Yıllık Sanayi Planı’na teknik ve ekonomik destek Sovyetler Birliği’nden; Kayseri ve Nazilli bez fabrikaları. KPSS 2012
ÖSYM tuzağı
Tekalif-i Milliye ekonomik bağımsızlık adımı değil (1921, savaş için). Eskişehir-Ankara hattı da Cumhuriyet’in değil, Osmanlı’nın. KPSS 2013
ÖSYM tuzakları: tek sayfada
Her çıkmış sorunun bir tuzağı var. Sınavdan önceki son tekrar için bu liste yeter.
- Saltanatın kaldırılması rejimin adını koymadı; o, 29 Ekim 1923’te Cumhuriyet’le oldu. KPSS 2012
- 1921 Anayasası’ndaki ilk değişiklik Cumhuriyet’in ilanı (29 Ekim 1923). KPSS 2012
- Tekke, zaviye ve türbeler 3 Mart 1924’te değil, 1925’te kapatıldı. KPSS 2012
- Yeni harflerden sonra okuryazarlığı artırmak için açılan Millet Mektepleri; Türk Ocakları değil. KPSS 2012
- Kadınla erkeğin birlikte yürümesi düşüncesini gerçekleştiren Medeni Kanun; şapka ya da soyadı değil. KPSS 2012
- Kılık kıyafet düzenlemeleri ekonomik karışıklığı önlemek için değildi; takvim, saat, ölçü, soyadı ve hafta tatili içindi. KPSS 2012
- I. Beş Yıllık Sanayi Planı’na destek Sovyetler Birliği’nden; ABD, İngiltere ya da Fransa değil. KPSS 2012
- Terakkiperver Fırka’nın kuruluşunda Atatürk’ün rolü yok; Halk Fırkası ve Serbest Fırka’da var. KPSS 2013
- Azınlıkların özel hukuktaki farklı konumunu Medeni Kanun bitirdi; Tevhid-i Tedrisat ya da Takrir-i Sükûn değil. KPSS 2013
- Tekalif-i Milliye ekonomik bağımsızlık adımı değil; 1921’de ordunun ihtiyacı için. KPSS 2013
- Atatürk TTK ve TDK’ya pay bırakarak onları siyasi iktidarın parçası yapmak istemedi. KPSS 2013
- Malche’nin raporundan sonra kurulan İstanbul Üniversitesi; Türk Tarih Kurumu ya da MTA değil. KPSS 2014
- Eskişehir-Ankara hattı Osmanlı döneminde yapıldı; Cumhuriyet’in hattı değil. KPSS 2014
- Dil, folklor, yerel tarih ve kurslar için kurulan Halkevleri (1932); Türk Dil Kurumu değil. KPSS 2014
- Mustafa Kemal’in ilk görev yeri Şam; Selanik ya da Manastır değil. KPSS 2015
- Afet İnan’ın derlediği eser Medeni Bilgiler; Nutuk ya da Geometri değil. KPSS 2015
- İzmir İktisat Kongresi’nin başkanı Kâzım Karabekir; Mustafa Kemal ya da İsmet Paşa değil. KPSS 2015
- Dokuz Umde Halk Fırkası’nın varlığının esası; Teşkilat-ı Esasiye’nin değil. KPSS 2015
- Ankara başkent olduğunda orada elçiliği olan devlet Afganistan; İngiltere ya da Fransa değil. KPSS 2016
- Kadınların ilk yer aldığı alan belediye (1930); milletvekilliği 1934. KPSS 2016
- 1934’te İstanbul Şehir Tiyatrosu adını alan Darülbedayi; Darüleytam yetim yurdu. KPSS 2016
- Atatürk’ün imzası Soyadı Kanunu’yla TBMM’nin verdiği soyadıyla değişti. KPSS 2017
- 1927’deki koşul milletvekillerinin nüfuzlarıyla çıkar sağlamasını önlemek içindi. KPSS 2017
- Saltanat ve halifeliğin ortak kaldırılma nedeni TBMM’yi egemenliği kullanan tek güç yapmak. KPSS 2018
- Atatürk döneminde açılan Ankara Hukuk Mektebi; Darülfünun, Mülkiye ve Sanayi-i Nefise Osmanlı’nın. KPSS 2018
- Kabotaj Kanunu deniz ticaretini düzenledi; aşar, toprak ya da bankacılık değil. KPSS 2018
- İzmir İktisat Kongresi’nde tüketimi düzenleyen karar yerli malı ve tasarruf. KPSS 2019
- 1935’e kadar “Hâkimiyet Bayramı” olarak kutlanan saltanatın kaldırılması. KPSS 2019
- Din ve vicdan özgürlüğünün adımları halifeliğin kaldırılması, tekkelerin kapatılması ve Medeni Kanun. KPSS 2019
- Türk Ocakları Atatürk döneminin eğitim yeniliği değil; 1912’de kuruldu. KPSS 2019
- Osmanlı hanedanının yurt dışına çıkarılması halifeliğin kaldırılmasına bağlı (3 Mart 1924). KPSS 2020
- Kadınlara milletvekilliği hakkı 1924 Anayasası’na sonradan (1934) eklendi. KPSS 2020
- I. Beş Yıllık Sanayi Planı 1923-1930’a örnek olamaz; 1934’te uygulandı. KPSS 2020
- İzmir Suikastı (1926) ile Serbest Fırka’nın kapanması (1930) arasında neden-sonuç yok. KPSS 2021
- Hukuk-ı Aile Kararnamesi (1917) Osmanlı’nın; Cumhuriyet’in hukuk yeniliği değil. KPSS 2021
- Milliyetçilikle doğrudan ilgili Türk Parasını Koruma Kanunu; lakapların kaldırılması halkçılık. KPSS 2021
Kendini dene: doğru mu, yanlış mı?
Önce cevabını ver, sonra satıra dokunup kontrol et.Önce D ya da Y’yi işaretle; cevaplar sayfanın sonunda.
1.Saltanat 1 Kasım 1922’de kaldırıldı.
Doğru! 1935’e kadar Hâkimiyet-i Milliye Bayramı olarak kutlandı.
2.Cumhuriyet’in ilanı 1921 Anayasası’ndaki ilk değişikliktir.
Doğru! 29 Ekim 1923.
3.Tekke ve zaviyeler 3 Mart 1924’te kapatıldı.
Yanlış! 1925’te; 3 Mart’ta halifelik kaldırıldı.
4.Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası’nı Atatürk kurdurdu.
Yanlış! Muhaliflerin partisiydi; Atatürk Serbest Fırka’yı kurdurdu.
5.Medeni Kanun azınlıkların özel hukuktaki farklı konumunu bitirdi.
Doğru! 1926; laik ve tek hukuk.
6.Kadınlar milletvekili seçme ve seçilme hakkını 1930’da aldı.
Yanlış! 1930 belediye; milletvekilliği 1934.
7.Millet Mektepleri yeni harfleri halka öğretmek için açıldı.
Doğru! 1929; okuryazarlık arttı.
8.Türk Ocakları Atatürk döneminde kuruldu.
Yanlış! 1912’de kuruldu; 1931’de kapandı.
9.Ankara Hukuk Mektebi Atatürk döneminde açıldı.
Doğru! 1925; hukuk inkılabının okulu.
10.Kabotaj Kanunu deniz ticaretini düzenler.
Doğru! Karasularında taşımacılık Türk gemilerinin.
11.İzmir İktisat Kongresi’nin başkanı Mustafa Kemal’di.
Yanlış! Kâzım Karabekir.
12.I. Beş Yıllık Sanayi Planı’na ABD destek verdi.
Yanlış! Sovyetler Birliği destek verdi.
13.Eskişehir-Ankara demiryolu Cumhuriyet döneminde yapıldı.
Yanlış! Osmanlı döneminde (1892).
14.Medeni Bilgiler’i Afet İnan derledi.
Doğru! Atatürk’ün el yazılarından.
15.Türk Parasını Koruma Kanunu milliyetçilik ilkesiyle ilgilidir.
Doğru! 1930; ekonomide milliyetçilik.
Cevaplar
- D 1935’e kadar Hâkimiyet-i Milliye Bayramı olarak kutlandı.
- D 29 Ekim 1923.
- Y 1925’te; 3 Mart’ta halifelik kaldırıldı.
- Y Muhaliflerin partisiydi; Atatürk Serbest Fırka’yı kurdurdu.
- D 1926; laik ve tek hukuk.
- Y 1930 belediye; milletvekilliği 1934.
- D 1929; okuryazarlık arttı.
- Y 1912’de kuruldu; 1931’de kapandı.
- D 1925; hukuk inkılabının okulu.
- D Karasularında taşımacılık Türk gemilerinin.
- Y Kâzım Karabekir.
- Y Sovyetler Birliği destek verdi.
- Y Osmanlı döneminde (1892).
- D Atatürk’ün el yazılarından.
- D 1930; ekonomide milliyetçilik.
Sıradaki üniteler
- KPSS Tarih Konuları ve Soru Dağılımı
- Ünite 11: Atatürk İlkeleri
- KPSS Lisans Puan Hesaplama
- KPSS Atama (Taban) Puanları
Kaynak: Konu kapsamı ve ağırlık: ÖSYM 2026-KPSS Kılavuzu, Tablo 1. Soru yılları: ÖSYM 2012-2021 KPSS Genel Kültür testleri.